متن با « بسم اللّه » و بدون عنوان آغاز مىشود و انتها با رويدادهاى محرم سال 998 پايان مىپذيرد و در پايان نسخه كاتب خود را « محمود ابن محمد لرانى مشهور به سنقرى » معرفى مىكند كه نسخه را براى اردوغدى بيگ قاجار نوشته و تاريخ تحرير 1062 است . در صفحهء اول يك كتاب‌شناسى به خط مرحوم سعيد نفيسى ديده مىشود . و در صفحاتى از متن بعضى حواشى وجود دارد . 5 - نسخهء برلين به شماره 2202 / 2 كه قبلا متعلق به كتابخانهء دولتى پروس بوده است . ما اصل اين نسخه را نداريم ولى عكسى از آن به شماره 5566 در كتابخانه مركزى دانشگاه موجود است و بنابراين بعضى اطلاعات ما از مشخصات اين نسخه بر اساس نوشته آقاى هانس مولر در مقدمهء خلاصة التواريخ بخش مربوط به شاه عباس ( چاپ ويسبادن 1964 ) مىباشد . اين نسخه داراى جلدى با چرم سياه است به قطع 28 * 5 / 41 و اندازهء برگ 25 * 40 و اندازهء خط 16 * 29 و داراى 20 سطر است . نسخه به خط نستعليق زيبا و با مركب مشكى و عنوانها به خط نسخ و به رنگ قرمز و تعداد كمى به رنگ طلايى يا مشكى و تمام آيات قرآنى به رنگ قرمز و يا طلايى است . در اين نسخه ده مينياتور وجود دارد كه ظاهرا همزمان با متن آماده شده‌اند زيرا خطوط متن غالبا در مينياتورها تداخل كرده و نوع كاغذ متن و مينياتور هر دو يكى است مينياتورها منطبق با محتواى متن هستند و ظاهرا همزمان با آن آماده شده‌اند اما يكى از مينياتورها ارتباطى با متن ندارد « 1 » . نسخهء داراى دو عنوان است يكى در اول و ديگرى در وسط كه هر دو به خط زيبايى به رنگ آبى و طلايى نوشته شده است . عنوان اول « كتاب لب التواريخ من كلام قاضى احمد ابراهيمى حسينى » و عنوان ميانى « تاريخ سلطنت شاه اسمعيل ثانى » است . هر دو صفحهء داخلى جلدها پنج ترنج طلايى دارد كه ترنج ميانى بزرگتر است و در داخل آن اين بيت آمده است : محمد عربى آبروى هر دو سراست * كسى كه خاك درش نيست خاك بر سر او 1095 در اين نسخه بر خلاف نسخه‌هاى ديگر كه وقايع به سال 999 پايان يافته است دامنهء حوادث تا سال 1001 كشيده شده اما ناگهان دنبالهء مطلب قطع شده است و چون پايان كتاب فاقد تاريخ تحرير است به درستى نمىتوان زمان كتابت آن را تعيين كرد و آنچه مسلم است اين نسخه با اضافات آخر آن مربوط به زمان جديدترى است . با مقايسهء اين پنج نسخه مشخص مىگردد كه نسخهء موزهء ايران باستان كه در 999 وقف كتابخانهء شاه عباس گرديده و نوع كاغذ و خط و كيفيت نسخه نيز قدمت آن را تأييد مىكند ، و از

--> ( 1 ) - شرح مينياتورهاى 1 ، 2 ، 3 و 9 بوسيله پروفسور هينتس و شماره 6 بوسيله پروفسور رومر نوشته شده است : مقدمهء خلاصة التواريخ چاپ ويسبادن ص 15